Wat betekent "voorwaardelijke celstraf"?

philippe, 28 jaar
3 januari 2009

Je hoort het wel vaker op het nieuws zeggen dat iemand voorwaardelijk heeft gekregen.
Ik kwam een tijdje geleden een artikel tegen waarin stond dat iemand 3 jaar voorwaardelijke celstraf had gekregen. Wil dit nu zeggen dat deze persoon gedurende 3 jaar zich aan bepaalde regels moet houden en, indien deze overtreden worden, hij dan wordt opgesloten?
En wat bepaalt nu juist of je voorwaardelijke celstraf krijgt of effectieve celstraf?

Antwoord

Beste Philippe,

Wat in de volksmond (en vaak ook in de pers) bekend staat als voorwaardelijke celstraf heet eigenlijk probatieuitstel en/of probatieopschorting. Dit wordt geregeld in de Probatiewet (Wet 29 juni 1964 betreffende de opschorting, het uitstel en de probatie, BS, 17 juli 1964).
De rechter kan, als gunstmaatregel (dus naar eigen inzicht), een veroordeling met uitstel uitspreken, wat betekent dat men veroordeeld wordt (dus een vermelding op het strafblad), maar dat de tenuitvoerlegging van de straf uitgesteld wordt met een proeftermijn. Hieraan kunnen probatievoorwaarden gekoppeld worden.
Evenzo kan de rechter overgaan tot de opschorting van de uitspraak. Dit is eveneens een gunstmaatregel, waarbij de schuld van de betrokkene wordt vastgesteld, maar er geen straf wordt opgelegd. Ook hier kunnen de in de Probatiewet vermelde voorwaarden aan gekoppeld worden. Bijkomend voordeel voor de betrokkene is dat, hoewel een opschorting wordt geregistreerd in het strafregister, dit niet vermeld wordt op het bewijs van goed gedrag en zeden.
Wanneer men de voorwaarden niet naleeft of een nieuw misdrijf pleegt, wordt de opschorting of het uitstel herroepen en komt men opnieuw voor de rechter.
Doel is een korte gevangenisstraf te vermijden, omdat deze bijna altijd meer kwaad dan goed doet (men komt immers in contact met andere criminelen, je hele sociale leefwereld wordt ontwricht).
In de praktijk wordt het uitstel vaak uitgesproken en de opschorting slechts zelden. Probatie komt eigenlijk ook maar weinig voor, vermits er onvoldoende infrastructuur is om de probatie op te volgen.

In jouw voorbeeld heeft de betrokkene dus 3 jaar gevangenisstraf met uitstel gekregen, waarschijnlijk gekoppeld aan probatievoorwaarden. Bij overtreden van de voorwaarden moet het uitstel door een rechter worden herroepen, maar in tussentijd kan de persoon wel opgesloten worden. Leeft de betrokkene de voorwaarden na, dan wordt het uitstel na de vastgestelde termijn definitief en kan de straf nooit meer worden uitgevoerd.

Het is de rechter die bepaalt of je een effectieve straf krijgt of uitstel of opschorting en of daar eventueel probatievoorwaarden aan gekoppeld worden. Ook kan hij een gedeelte van de straf effectief en een gedeelte met uitstel uitspreken.


Reacties op dit antwoord

Er zijn nog geen reacties op deze vraag.

Enkel de vraagsteller en de wetenschapper kunnen reageren op een antwoord.

Zoek andere vragen

© 2008-2016
Ik heb een vraag wordt gecoördineerd door het
Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen