Kan je water laten koken door er heel snel in te roeren?

Stefan, 33 jaar
29 mei 2018

Ik leerde vroeger dat bij kokend water de moleculen zeer snel bewegen. Bij vriezen bewegen de moleculen zeer traag. Kan je bijgevolg water doen koken door er zeer veel bewegingsenergie in te steken?

Antwoord

Dag Stefan

Interessante vraag. Je moet het onderscheid maken tussen macroscopische kinetische energie, zijnde de beweging die je door het roeren aanbrengt, en de moleculaire kinetische energie. De onderlinge trilling en beweging van de moleculen ten opzichte van elkaar zijn de thermodynamische basis voor de temperatuurschaal. Door te roeren zal je die kinetische energie niet rechtstreeks verhogen, maar wel onrechtstreeks doordat de energie die je toevoegt dissipeert en dus omgezet wordt in warmte, waardoor de temperatuur van het water kan stijgen. Dit gezegd zijnde, zal je heel erg lang mogen roeren om tot het kookpunt van water te komen. In praktische omstandigheden is dat waarschijnlijk onmogelijk aangezien met toenemende watertemperatuur ook het verlies van warmte naar de omgeving zal toenemen (bijv. er is water dat verdampt vooraleer het kookpunt bereikt is, de pot wordt ook warm en wordt afgekoeld door de omgeving enz.)

Als je een externe warmtebron gebruikt (bijv. vuurtje) om het water op te warmen, kan roeren wel het kookproces versnellen. Dat heeft een heel andere reden: door te roeren meng je de warme en koude zones van het water beter en zorg je tijdens het koken voor een grotere aanvoer van water naar het warme oppervlak waar de dampbubbels ontstaan.

Terloops: koken en condensatie zijn vrij ingewikkelde processen als je die volledig wil doorgronden. Er zijn op de dag van vandaag nog altijd een aantal vakgroepen in de wereld bezig met de modellering van de bubbelontwikkeling (=start van het kookproces). Er bestaan een aantal boeken over koken en condensatie, waarvan het werk van Collier and Thome waarschijnlijk het meest bekende is. Maar nu zijn we al een heel eind afgeweken van jouw oorspronkelijke vraag!

Groeten

Laurent

Reacties op dit antwoord

  • 20/06/2018 - Stefan (vraagsteller)

    Dag Laurent, Bedankt voor het verhelderende en uitgebreide antwoord. Fijn dat ik eindelijk van deze vraag verlost ben! Stefan

Enkel de vraagsteller en de wetenschapper kunnen reageren op een antwoord.

Zoek andere vragen

© 2008-2022
Ik heb een vraag wordt gecoördineerd door het
Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen