Is het normaal dat een pot mosterd overstroomt bij het openmaken?

Loes, 55 jaar
17 mei 2014

We kregen een pot Gentse mosterd en bij het opendoen hoorden we een plofje; bij het doorroeren vermeerdert de hoeveelheid zich en stroomt de pot over. Er zitten luchtbelletjes in. Is dit nog eetbaar? De houdbaarheidsdatum is nog goed. Nog nooit meegemaakt met mosterd. Ik ben heel benieuwd wat het zou kunnen zijn. Ik denk zelf aan gasvorming? Vriendelijke groet uit Nederland.

Antwoord

Beste Loes,

Hetgeen je beschrijft lijkt me inderdaad niet helemaal pluis. Ik zou de mosterd niet meer opeten in elk geval.

Een mogelijke verklaring voor het plofje en de belletjes is inderdaad gasvorming. Als er gas gevormd wordt nadat het potje afgesloten is in de fabriek, en er wordt gas gevormd, dan stijgt de druk in het potje. Zolang het dicht is, zit het gas onder hoge druk en blijft het opgelost in de mosterd. Als je het potje opent, valt de druk weg, waardoor het gas plots uit de mosterd zal borrelen en hierbij ook de hoeveelheid mosterd lijkt te vermeerderen (het is echter enkel een volume-uitzetting van het opgeloste gas). Je kan het perfect vergelijken met een fles champagne die je openmaakt (maar daar is dat uiteraard de bedoeling). Hierbij komt het opgeloste gas ook plots vrij door de drukvermindering en daar krijg je dus schuim.

Hoe komt dat gas nu in die pot mosterd terecht is uiteraard de volgende vraag?

De meest logische verklaring daarvoor is een besmetting van de mosterd met één of andere bacterie. Normaal gezien wordt de mosterd verpakt in een steriele omgeving, dus de kans dat een bacterie in de mosterd terecht komt is heel erg klein. Bovendien worden er ook nog eens bewaarmiddelen aan toegevoegd, waardoor bacteriën die toch in de mosterd zouden belanden (zelfs de beste steriele omgeving is niet 100% bacterievrij), zich niet kunnen vermenigvuldigen. Je ziet: normaal gezien is het bijna onmogelijk dat een bacterie in de mosterd terechtkomt en dan ook nog eens begint te vermeningvuldigen. Dat is de reden waarom voorverpakt voedsel in bokalen of blik zo lang kan bewaard worden. Heel uitzonderlijk echter zal het toch eens voorvallen, dat ondanks de voorzorgsmaatregelen een voedingsmiddel besmet raakt en het micro-organisme in staat is te groeien. Het is niet noodzakelijk zo dat dat gebeurt in de fabriek zelf, het kan zijn dat de mosterd bvb achteraf besmet is geraakt omdat ze niet perfect was afgesloten.

Hoe veroorzaakt die bacterie nu gasvorming?

Wanneer een micro-organisme voedingsmiddelen opneemt om in zijn levensonderhoud te voorzien zullen deze gemetaboliseerd worden. Eén van de afvalproducten van deze metabolisatie is vaak een soort gas. (Het archetype van dit proces is de vorming van koolzuurgas door gist bij het brouwen van bier/champagne of het maken van brood: de bruis in het bier/champagne is niets anders dan koolzuurgas geproduceerd als 'afvalproduct' van het metabolisme van de gist. Hetzelfde bij brood: brood kan rijzen omdat de gist koolzuurgas vormt dat dan het brood 'luchtig' maakt). Het is niet altijd hetzelfde soort gas dat gevormd wordt. Dat is afhankelijk van het opgenomen voedingsmiddel (welke molecule in de mosterd wordt gebruikt als voeding door het micro-organisme), de specifieke soort micro-organisme en de omstandigheden (bvb is er zuurstof aanwezig of niet?). Nu is het zo dat naast gasvorming ook andere 'afvalproducten' van het metabolisme worden vrijgesteld door de micro-organismen. En deze kunnen toxisch zijn, afhankelijk van de soort micro-organismen. Of de micro-organismen zelf kunnen in sommige gevallen ziekteverwekkend zijn. Deze zaken veroorzaken dan een voedselvergiftiging, vandaar: vertrouw noiit voedsel waar je gasvorming in ziet, tenzij dat de bedoeling is (zoals bij gefermenteerde voedingswaren zoals bier, kaas, schuimwijnen, ...).

 

Zo, ik hoop dat het hiermee allemaal duidelijk is. Twijfel niet om nog bijkomende vragen te stellen indien je er nog hebt.

dr. Leander Meuris
 

 

Reacties op dit antwoord

  • 20/05/2014 - Loes (vraagsteller)

    Hartelijke dank voor de duidelijke uiteenzetting. deze is zeer behulpzaam. Ik vind dit een hele goede en fijne service, Dank! Met vriendelijke groet, L. bos

Enkel de vraagsteller en de wetenschapper kunnen reageren op een antwoord.

Zoek andere vragen

© 2008-2022
Ik heb een vraag wordt gecoördineerd door EOS vzw