Waarom is de temperatuur van de mens altijd rond de 36°C ?

Bram, 16 jaar
28 mei 2008

Heeft dit iets met enzymen te maken?

Antwoord

Beste Bram

Ik splits jouw vraag op in twee delen.

1. Waarom is de mens warmbloedig en niet koudbloedig (zoals bvb. hagedissen)?
Het is a.h.w. een soort afweging van de voor- en nadelen. Koudbloedigheid heeft als voordeel dat er geen lichaamstemperatuurregulatie moet zijn en heeft als nadeel dat de lichaamsfuncties (bvb. spijsvertering) op verschillende temperaturen mogelijk moeten zijn (afhankelijk van de omgevingstemperatuur). Als de omgevingstemperatuur (te) laag wordt, dan is er bij koudbloedigen gevaar voor belemmering van levensfuncties. Warmbloedigheid heeft als voordeel dat de levensfuncties kunnen afgestemd worden op één bepaalde temperatuur en geeft een grotere onafhankelijkheid t.o.v. de omgeving(stemperatuur). Het heeft als nadeel dat er een voorziening moet zijn om een constante temperatuur te houden, onafhankelijk van de omgevingstemperatuur. Dit vereist o.a. meer energie en voedselopname. Het voordeel van warmbloedigheid is misschien wat moeilijk te begrijpen. Je haalt zelf al iets correct aan, nl. enzymen. Als we een constante lichaamstemperatuur hebben, dan moeten we, bvb. voor onze spijsvertering, enkel maar die enzymen hebben die bij bvb. 37°C werkzaam zijn. Dat spaart dus een hoop uit omdat we andere enzymen niet nodig hebben.
Blijkbaar hebben wij en andere warmbloedige dieren tijdens de evolutie voldoende baat gehad bij warmbloedigheid en hebben wij nu een constante lichaamstemperatuur.

2. Waarom is de menselijke lichaamstemperatuur rond de 37°C?
Dat is wat moeilijker te beantwoorden en berust wat meer op speculaties. Ik vereenvoudig het ietwat door te vragen: waarom is de menselijke lichaamstemperatuur zo hoog, of toch gemiddeld genomen hoger dan de omgevingstemperatuur? Daarvoor moet je even kijken naar onze afkoelings- en opwarmingsmechanismen. Wij warmen vnl. op door verbranding van voedingsstoffen, door regulatie van de bloedvaten (vernauwing van de bloedvaten aan de oppervlakte om geen warmte te verliezen) en door beweging. Als het koud is buiten, dan zullen bovendien de spiertjes in de huid snel gaan bewegen, daardoor wrijving veroorzaken en zo warmte produceren, we noemen dit ook wel "rillen" of "bibberen". Deze opwarmingsmechanismen (zeker de verbranding) werken vrij goed. Wij koelen vnl. af door bloedvatregulatie (verwijding van de bloedvaten aan de oppervlakte om warmte te verliezen) en door te zweten. Het geproduceerde zweet gaat op de huid verdampen en onttrekt zo warmte uit je lichaam, waardoor je wat afkoelt. Dat afkoelingsmechanisme werkt minder goed dan de opwarmingsmechanismen. Dus, mogelijks is het beter om de lichaamstemperatuur hoger te stellen dan de gemiddelde omgevingstemperatuur. Stel: onze lichaamstemperatuur is constant 37°C en de omgevingstemperatuur is 22°C: dan kan je goed opwarmen (door o.a. voedselverbranding en rillen). Stel: onze lichaamstemperatuur is bvb. constant 15°C en de omgevingstemperatuur is 22°C: dan komt het lichaam in problemen want het kan mogelijks onvoldoende afkoelen tot 15°C (je zal dan zeer hard zweten maar dat is wellicht nog onvoldoende).
Nogmaals, dit laatste antwoord is wat speculatief. Het is nog heel wat ingewikkelder dan dat en er spelen ook nog andere factoren mee. Kijk voor meer info ook eens op de vermelde link.

Reacties op dit antwoord

Er zijn nog geen reacties op deze vraag.

Enkel de vraagsteller en de wetenschapper kunnen reageren op een antwoord.

Beantwoord door

Prof. dr. Filip Lardon

- Geneeskunde en Biomedische wetenschappen - Oncologie, kanker, wetenschappelijk kankeronderzoek - Fysiologie


Prinsstraat 13 2000 Antwerpen
http://www.uantwerpen.be

Zoek andere vragen

© 2008-2018
Ik heb een vraag wordt gecoördineerd door het
Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen