Wat is de reden waarom een eerste vorm van leven zich zou hebben willen voortplanten?

Andre , 62 jaar
18 januari 2011

Waarom zou een eerste vorm van leven zich in stand willen houden? Het lijkt er op alsof het zich al bewust is van een drang tot voortbestaan. Wijst dit op een besef dat een organisme - hoe primitief ook - zich al realiseert dat het zich in stand zou willen houden? En wat is eigenlijk de achterliggende drijfveer om te willen voortbestaan en hoe kan dit alles al aanwezig zijn in een meest primitieve levensvorm?

Antwoord

Beste Andre,

Organismen (behalve de mens) zijn zich natuurlijk niet bewust van hun levensprocessen zoals voortplanting en hun "drang" om te overleven.

Je moet het op een andere manier bekijken: organismen die deze drang hebben, hebben meer kans om te overleven dan organismen die deze niet hebben. Dus een bacterie die zich goed kan aanpassen aan veranderende omstandigheden zal overleven. Er zijn ook organismen die deze mogelijkheden tot aanpassing niet of minder vertonen (bijvoorbeel ze zijn te gespecialiseerd in 1 soort voedsel), de laatste sterven vaak al snel uit onder veranderende omstandigheden. We noemen dit proces: natuurlijke selectie. Dit is dus wat de organismen zelf betreft een volledig onbewust proces: werkt het dan blijf je in leven, werkt het niet dan sterf je uit. Hetzelfde gebeurt reeds op het niveau van een individue.

Waarom voortplanten? Het leven van individuele organismen is eindig, organen verslijten, je krijgt hoe lange hoe meer kans dat er ergens iets foutloopt in de celdeling (kanker), enz. Voortplanting is dus nodig om het organisme te verjongen dit kan door zich op te splitsen zoals bacteria en bijvoorbeeld veel planten dat kunnen. Het erfelijk materiaal blijft dan wel identiek.
Plant het zich niet voort, dan sterft de soort uit wanneer het organisme zelf sterft. Dus mocht er geen voortplanting geweest zijn dan was er ook geen 3,5 miljard jaar evolutie geweest. Dus een organisme is er omdat al zijn voorouders zich hebben kunnen voortplanten zonder besef hierover, had er eentje dat niet gedaan dan was deze lijn gewoon uitgestorven.....en dat uitsterven is in de geschiedenis van het leven even alledaags als aangepast zijn en overleven.

Seksuele voorplanting is één van deze processen die ervoor zorgen dat organismen zich kunnen aanpassen aan veranderende omstandigheden (dus die organismen die zich seksueel voorplanten hebben meer kans te overleven, andere minder). Elk organisme heeft erfelijk materiaal dat de basis vorm voor welke levensprocessen zich in de cellen zullen afspelen, hoe deze gebeuren en dus ook uiteindelijk hoe het organisme zal er zal uitzien, zal groeien, zal gedragen en zich zal voortplanten. Dat DNA wordt van generatie op generatie doorgegeven. Organismen die zich voortplanten door zich op te slitsen geven identiek hetzelfde DNA door als ze zelf hebben. Organismen die aan seksuele voorplanting doen wisselen DNA uit zodat nieuwe unieke combinaties van genen ontstaan, elk individu ziet er daardoor uniek uit. In een populatie zullen daardoor alle individuen lichtjes van elkaar verschillen , sommigen zullen net iets harder kunnen rennen, andere worden net iets groter.... Als de omstandigheden veranderen zullen een aantal van die individen beter aanpast zijn aan de nieuwe omstandigheden, andere minder, andere kunnen onder die omstandigheden niet meer overleven en sterven. De overgebleven organismen planten zich weer voort en de soort overleeft, de kenmerken die ervoor zorgden dat de voorouder de kans kreeg zich voor te planten worden doorgegeven aan de kinderen waarvan er weer een aantal beter. Over lange tjdspannen zorgt dit proces ervoor dat organismen geleidelijk aan meer gaan veranderen, door telkes maar beter aangepast te zijn aan de veranderende omstandiheden. Soms blijven de omstandigheden zeer lang onveranderd, zoals op de oeaanbodem, de organismen die daar leven zullen daar nog zeer sterk lijken op hun voorouders van enkele miljoenen jaren geleden doordat ze reeds voldoende aangepast waren aan de constante omgeving waarin ze leven.

Over evolutie kunnen we natuurlijk nog een veel groter boom opzetten, maar ik hoop hiermee uw vragen te hebben beantwoord...


Reacties op dit antwoord

  • 24/01/2011 - Andre  (vraagsteller)

    Ik snap het proces van natuurlijke selectie op grond waarvan het ene organisme beter blijft leven als een ander. Maar waarom zou het uberhaupt willen blijven leven? Wat is de drang die daarachter zit? En is het ook niet zo dat alles naar het laagste energie nuveau wil terugkeren? Voortplanting is in dit kader een verlenging van het leven, althans voor het soort. Ook hier de vraag: waarom zou een soort dat willen?

Enkel de vraagsteller en de wetenschapper kunnen reageren op een antwoord.

Zoek andere vragen

© 2008-2019
Ik heb een vraag wordt gecoördineerd door het
Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen