Waarom schrijft men 'tandpasta' zonder tussen-n, en 'tandenborstel' met?

Yigi, 16 jaar
31 augustus 2010

Waarom wordt tandpasta zonder tussenletters -EN geschreven? Waarom niet tandenpasta want de pasta dient niet voor één enkele tand. Als tandpasta zo wordt geschreven, waarom wordt dan tandenborstel niet evengoed tandborstel?

Antwoord

Beste Yuri,


Je vraag toont aan dat je logisch over deze materie hebt nagedacht. Inderdaad, we zouden ofwel tandpasta en tandborstel moeten hebben (sommige firma's gebruiken dat eigenlijk al wel in hun advertenties op het internet), ofwel tandenpasta en tandenborstel. Maar dat is niet zo: taal zit niet logisch ineen, maar wordt opgebouwd door heel veel mensen. Iedereen kan creatief met taal omgaan en nieuwe woorden maken. Jij ook. Maar alleen die woorden die door velen gebruikt worden blijven in de taal over. En dus passen mensen zich aan de  grote groep aan en gebruiken de meest gebruikte woorden.

Ik wil ook wel wat speculeren waarom het niet tandenpasta noch tandborstel geworden is. Maar wat ik nu schrijf, is geen wetenschap: noch tandpasta noch tandenborstel zijn opgenomen in het Nederlands etymologisch woordenboek (http://www.etymologie.nl/) en ik  kan je dus geen verklaring geven. Maar ik kan wel beschrijven wat ik hoor en daarover intuïtief denk. Als ik een woord met drie korte a's (tandpasta) vergelijk met een woord met een korte a, een doffe e en twee korte a's (tandenpasta), dan denk ik dat het eerste korter en dus makkelijker is om uit te spreken dan het tweede. Als ik een woord met een korte a, een doffe e, een korte o en een doffe e (tandenborstel) vergelijk met een woord met een korte a,een korte o en een doffe e (tandborstel), dan denk ik dat het tweede weliswaar korter en dus misschien makkelijker is om uit te spreken, maar ook dat de spreker in dat tweede woord van de a naar de o moet gaan met drie tussenliggende medeklinkers en dat dat toch wel enigszins een inspanning vergt. Bovendien heb je in het eerste woord ook twee keer de doffe e, wat het woord een makkelijk ritme geeft (sterk, dof, sterk, dof). Misschien hebben die klankkenmerken de doorslag gegeven? 

Met vriendelijke groeten,

Sonia Vandepitte
Hogeschool Gent Vertaalkunde - Universiteit Gent

Reacties op dit antwoord

Er zijn nog geen reacties op deze vraag.

Enkel de vraagsteller en de wetenschapper kunnen reageren op een antwoord.

Zoek andere vragen

© 2008-2022
Ik heb een vraag wordt gecoördineerd door het
Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen