Een vrachtwagen vol met vogels. Als de vogels tegelijkertijd opfladderen in de laadruimte weegt de auto dan minder? Ja? Hoe komt dat en zo nee, waar blijft dat gewicht dan?

André, 59 jaar
24 maart 2010

Stel ik weeg een gesloten vrachtwagen vol met vogels. Als de vogels in het interne tegelijkertijd opfladderen door bijvoorbeeld een klap op de deur te geven, weegt de vrachtwagen dan minder omdat ze zich tijdelijk onttrekken aan de zwaartekracht? En als dat zo is waar blijft hun gewicht dan? En als dat niet zo is waarom heet het in de ruimtevaart dan gewichtsloos?

Ik heb deze vraag al vaker aan vrienden gevraagd waarvan ik verwachtte dat ze het antwoord wel zouden weten, maar ik werd door hen slechts glazig aangekeken alsof ik de basisprincipes van de natuurwetenschap niet begrijp.Ik denk dat, als een vrachtwagen in de hierboven beschreven situatie daadwerkelijk minder zou wegen we in aanleg toch iets moois in handen zouden hebben om het transport van zware dingen anders te gaan regelen. Goed voor het milieu want minder brandstof, emissie etc.

André Meulman

Antwoord

Als je vogels opvliegen, dan kunnen zij geen rechtstreekse kracht meer uitoefenen op de bodem van de vrachtwagen via hun poten. Maar de vogels moeten wel in de lucht blijven en dat betekent dat ze met hun gefladder de druk onder hun vleugels groter moeten maken dan erboven. Die druktoename wordt uiteindelijk op de bodem uitgeoefend en komt precies overeen met het ‘verdwenen gewicht’ van de vogels. Tenminste, dit is zo zolang de vogels zweven. Als ze naar boven versnellen zal het gewicht van de vrachtwagen licht toenemen, als de vogels zich naar beneden laten vallen, telt hun gewicht (heel even) niet meer mee. Als ik me niet vergis is dit jaren geleden eens aangetoond op één bij Hoe?Zo! Men heeft een modelhelikopter laten opstijgen in een glazen kubus op een weegschaal: het maakte inderdaad geen verschil of die stilstond of zweefde. Ik vind echter geen beelden meer terug van die uitzending.

Als je vrienden glazig kijken, komt dat misschien omdat ze het zelf niet begrijpen. Je kan hen in elk geval eens op de proef stellen door hen te laten nadenken over het gewicht van een zandloper. Ook daar zal de kracht van het neerkomende zand precies het gewicht van de missende massa (de kolom zanddeeltjes die aan het vallen is) compenseren, behalve helemaal in het begin en helemaal op het einde.

Je vraag in verband met het gewichtsloos zijn in de ruimte is te vergelijken met de vogels in vrije val. De astronauten ‘vallen’ contant naar de aarde toe. Vanwege hun hoge horizontale snelheid, vallen zij echter steeds over de horizon heen’ en kunnen zijn blijven vallen.

Reacties op dit antwoord

Er zijn nog geen reacties op deze vraag.

Enkel de vraagsteller en de wetenschapper kunnen reageren op een antwoord.

Zoek andere vragen

© 2008-2020
Ik heb een vraag wordt gecoördineerd door het
Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen