Wanneer is de naam van de Belgische koninklijke dynastie gewijzigd in 'Van België'?

Henri, 65 jaar
8 januari 2024

Veel bronnen vermelden het feit dat de naam van de Belgische koninklijke dynastie in 1920 of 1921 werd gewijzigd van Saxe-Cobourg(-Gotha)/Saksen-Coburg(-Gotha)/Sachsen-Coburg(-Gotha) in "De Belgique/Van België/Von Belgien" in navolging van de Britse koning, die zijn dynastienaam destijds wijzigde naar 'Windsor', in reactie op de Duitse agressie in Europa tijdens WO I. Andere bronnen melden weer dat de naamswijziging nooit officieel werd doorgevoerd, en weer anderen beweren dat de maatregel pas inging bij de troonsbestijging van koning Boudewijn, omdat namen niet retrospectief veranderd zouden mogen worden. Kunt u de zaak voor mij verduidelijken, en vanaf welke datum de verandering zou zijn ingegaan, en of de naam "De Belgique, enz." tot op heden nog steeds de officiële naam is van de dynastie? Alvast bedankt!

Antwoord

Er zijn wat misverstanden rond.

Het klopt dat Albert I rond 1920 besloot om verwijzingen naar Saksen Coburg-Gotha weg te laten, zowel door zijn hertogelijke titel niet meer te gebruiken, als door het wapenschild van de familie te veranderen. Hij deed dat echter discreet, dus niet via een Koninklijk Besluit.

Van België/de Belgique/von Belgien is eigenlijk een titel en geen achternaam, en was al ingevoerd bij K.B. van 14 maart 1891, herzien in 1991 en in 2015. De dragers van deze titel zijn ofwel bloedverwanten van de Belgische Koning, of worden bekrachtigd door een KB, en schippert daardoor tussen een achternaam en een dynastieke titel in. Van België komt na hun voornamen en vóór de vermelding van "een familienaam, voor zover ze die voeren" en al hun adellijke titels. Leopold II heette vanaf 1891 dus officieel Leopold II van België, Koning der Belgen, prins van België, hertog van Saksen, prins van Saksen-Coburg en Gotha. Dat is dus veel ouder dan 1920.

Heel officieel hebben de koningen en de leden van het koninklijk huis van België helemaal géén achternaam, én kunnen ze nog steeds de titel van Saksen-Coburg-Gotha voeren, hoewel ze dat al een eeuw lang niet doen.

Da's officieel, want officieus - bijvoorbeeld op reisdocumenten, bankkaarten - wordt van België of de Belgique gebruikt als een soort familienaam. In het buitenland maakt men soms nog de fout om de titels met betrekking tot Saksen-Coburg-Gotha te vermelden. En prins Laurent en zijn gezin hebben na hun afstand van koninklijke rechten 'van Saksen-Coburg-Gotha' als officiële achternaam (géén titel) aangenomen. Nog meer naamperikelen: wist je dat koning Filip twee verschillende voornamen heeft, Filip én Phillipe, en dat hij bij zijn geboorte eigenlijk zelfs Filips (met -s) heette?

Reacties op dit antwoord

  • 23/01/2024 - Henri (vraagsteller)

    Dr. Catteeuw, Hartelijk dank voor uw reactie en de info. Ik begrijp er uit dat de dynastieke naam dus nooit formeel gewijzigd werd, maar dat de Belgique/van België dus semi-officieel in gebruik was vanaf 1920. Ik wist inderdaad van de namen van de koning. Met vriendelijke groet, Henri.

Enkel de vraagsteller en de wetenschapper kunnen reageren op een antwoord.

Beantwoord door

Dr. Karl Catteeuw

Geschiedenis van opvoeding en onderwijs, Roemeens, muziek

Katholieke Universiteit Leuven
Oude Markt 13 3000 Leuven
https://www.kuleuven.be/

Zoek andere vragen

© 2008-2024
Ik heb een vraag wordt gecoördineerd door EOS vzw