Hoe worden sterrenstelsels onderverdeeld?

Pieter, 18 jaar
29 januari 2019

Ons zonnestelsel is een van de vele miljarden planetenstelsels in de Melkweg. Ik vroeg me af of er nog een ‘gradatie’ tussen planeten- en sterrenstelsel zit, waar ons zonnestelsel bijvoorbeeld deel van uit maakt.

Antwoord

Als ik het goed begrijp, zoekt u naar een zekere substructuur in sterrenstelsels, of ons sterrenstelsel (het Melkwegstelsel) in het bijzonder.

We onderscheiden drie substructuren in ons eigen stelsel.  Er is de 'bult', en ietwat afgeplatte sferische verdeling van sterren vrij dicht rond het centrum van onze melkweg.  Wijzelf behoren met de zon tot een tweede component, de 'schijf', een vrij vlakke cirkelvormige schijf van sterren, gas en stof, die rond het melkwegcentrum roteert; de hoogte van die schijf is van de orde van enkele percenten van de diameter ervan.  De derde component is de 'halo', een sferische component rond het centrum en de bult, die in afmetingen vergelijkbaar is met de schijf, maar zich dus tot even hoog boven de schijf uitstrekt.  Andere spiraalstelsels hebben die drie componenten ook, maar hun relatief belang verschilt nogal.

Er zijn ook sterrenstelsels die geen spiraalstelsels zijn, want geen schijf hebben.  Elliptische stelsels kan je aanzien als een grote bult; er zijn er kleine tot hele grote.  Er bestaan ook kleine stelsels die vrij vormeloos zijn.  En tenslotte bestaan er spectaculaire, soms grote, eerder onregelmatige stelsels, die vaak een verklaring vinden als producten van een botsing tussen individuele stelsels.

Binnen de drie componenten bestaat ook enige substructuur.  De meeste sterren worden in groepen geboren, en deze overleven enige tijd als 'sterrenhopen'.  In ons stelsel onderscheiden we 'open sterrenhopen' in de schijf en 'bolvormige sterrenhopen' in de halo.  De eerste zijn eerder kleine sterrenhopen (toch nog duizenden sterren...) met een enigszins onregelmatige vorm, de tweede bevatten honderdduizenden sterren, en overleven zo langer dan de eerste.

Reacties op dit antwoord

Er zijn nog geen reacties op deze vraag.

Enkel de vraagsteller en de wetenschapper kunnen reageren op een antwoord.

Zoek andere vragen

© 2008-2026
Ik heb een vraag wordt gecoördineerd door Eos wetenschap. Voor vragen over het platform kan je terecht bij ikhebeenvraag@eos.be