Wat is het laagje wax dat je vaak op appels vindt?

Antwoord

Dag Els,

Appels zijn inderdaad vruchten, zoals ook pruimen, peren, enz., die hun eigen was (wax is Engels) aan de buitenkant kunnen produceren. Dit is dus natuurlijke was of vetachtige substantie, met evidente functies zoals het voorkomen van te veel vochtverlies (zelfs een geplukte appel leeft nog, op voorwaarde dat ze nog over voldoende voedingsstoffen en een aanvaardbare omgeving beschikken!), wat dan ook de stevigheid van het fruit verbetert, en de natuurlijke afbraak van de appels vertraagt.

De natuurlijke waslaag beschermt dus de appel, en je kan het makkelijk zachtjes afwrijven zodat de appel zal blinken. Zoals je wel kan vermoeden, bestaat deze natuurlijke was op de vrucht uit tientallen verschillende chemische stoffen, met als belangrijkste cyclische bestanddeel ‘ursolzuur’ (ursolic acid) wat zeer hydrofoob of waterafstotend is.

Hier moet je ook beseffen dat mensen als deze wasachtige substanties niet kunnen verteren. Of was dus echt ‘eetbaar’ is, is dan relatief. Mensen kunnen dergelijke wasachtige stoffen niet afbreken in voedingsstoffen die we doorheen onze darmen in het bloed kunnen opnemen. Ze zijn onverteerbaar, wat betekent dat was gewoon door ons spijsverteringsstelsel zal passeren, en we zullen het ‘uitscheiden’ via stoelgang.

Omdat fruit met een waslaag lang in een gecontroleerde omgeving bewaard kan worden en er bij verkoop dus nog vers uit zal zien, is het logisch dat een fruithandelaar graag een waslaagje op het fruit heeft. De handel kan echter het origineel waslaagje wegwassen, om een nieuw laagje toe te voegen. Dit kan evengoed van natuurlijke oorsprong zijn (op basis van luizenuitscheiding (Schellak) of van een palm (Carnauba), etc.) Maar, zoals je zelf aangeeft, kan het ook was op basis van aardolie, en dus parafine (alkanen of lineaire ketens van enkele tientallen koolstofatomen lang) zijn.

Ik heb geen weet welk type was in de Belgische fruithandel gebruikt worden (misschien rechtstreeks vragen aan VLAM.BE voor Vlaanderen?), en aangezien we ook veel fruit importeren, hangt het ook af van de voorschriften en processen in de landen van productie.

Als er parafine gebruikt wordt, dan kan je volgens de PBT/vPvB EU-criteria (PBTs = persistent, bioaccumulative and toxic; en vPvBs = very persistent and very bioaccumulative) besluiten dat parafine momenteel niet als persistent, bioaccumulatief en toxisch beschouwd wordt. We vinden parafine dan ook in heel veel producten terug. Het opeten zal dus zelden aanleiding geven tot problemen.

Wat veel bezorgde mensen doen, ook om bv. resten van sproeistoffen weg te wassen, is je appel even inwrijven met een minidruppel afwasmiddel/detergent, en dan even af te spoelen onder de kraan. Zo is je ‘vetachtig‘ waslaagje (en andere erin gevangen stoffen) weg en kan je de vitaminerijke schil toch met een gerust hart consumeren. Smakelijk!

Ronny Merken