Hoe komt het dat ik soms het gevoel heb dat ik op bepaalde plekken ben geweest maar dat het eigenlijk helemaal niet zo is?

Antwoord

Beste,

Een déjà vu kan op elk moment plaatsvinden: je bent in een stad en hebt het gevoel dat je er al geweest bent, of je praat met iemand op café en krijgt plots het gevoel dat je het gesprek al eens gevoerd hebt... Het wordt gekenmerkt door een gevoel van ‘vertrouwdheid’, dat ook plots (heel snel) weer verdwijnt en dat je onmogelijk terug kan oproepen.

In de loop van de tijd zijn veel mogelijke verklaringen gezocht voor dit fenomeen: een bewijs voor reïncarnatie, het niet synchroon werken van de linker- en de rechter hersenhelft, enz.

In een recent onderzoek wordt geopperd dat een déjà vu in feite een foutje is in de hersenen bij het verwerken van nieuwe informatie.

Hiervoor is het noodzakelijk om kort uit te leggen hoe de verwerking van informatie gebeurt. Alles wat in de hersenen geregistreerd wordt, wordt via verschillende ‘paden’ naar één punt samengebracht tot één geheel. Zo worden zintuiglijke waarnemingen (wat je ziet) en gevoelens die hiermee verbonden zijn in verschillende delen van de hersenen verwerkt. Deze verschillende informatie wordt dan naar één centraal punt gestuurd waar alles tot één geheel wordt verwerkt.

Een déjà vu kan ontstaan als informatie door het gevoelscentrum van de hersenen (limbisch systeem) verkeerdelijk als ‘vertrouwd’ wordt gelabeld. Het zal dus resulteren in een ’gevoel van vertrouwdheid’ in een situatie die toch volledig nieuw is. Je krijgt het gevoel dat het vertrouwd is terwijl je eigenlijk weet dat dit onmogelijk is.

Het omgekeerde van een déjà vu bestaat trouwens ook: het wordt jamais vu genoemd. In plaats dat er in een nieuwe situatie een ‘vertrouwd’ gevoel optreedt, wordt een vertrouwde situatie verkeerdelijk als ‘nieuw’ gelabeld. Bij voorbeeld in je eigen huis of in je eigen gezin. Je hebt dan plots het gevoel dat je de meubels in je eigen huis nog nooit gezien hebt...