Verschillen het vrouwelijk en mannelijk brein bij de geboorte?

Antwoord

Vroeger dacht men dat de geslachtsverschillen louter te wijten zijn aan de verschillen in hormonen, waarbij een man meer testosteron produceert dan een vrouw als gevolg van de aanwezigheid van het Y-chromosoom. Testosteron zou de man dus maken en ook verantwoordelijk zijn voor verschillen in de hersenen tussen man en vrouw, want die zijn er wel degelijk. Maar hier is men van moeten terugkomen. Om te beginnen vindt men soms in de natuur vogels waarvan één lichaamshelft mannelijke kenmerken vertoont en de andere helft vrouwelijke. Dit geldt ook voor de hersenhelften, die bv. verschillen bij mannelijke en vrouwelijke vogels omdat alleen de mannetjes kunnen zingen (zebravink) of kraaien (haan/kip). Dit kan onmogelijk te verklaren zijn door verschillen in geslachtshormonen aangezien deze via het bloed overal evenveel rondgebracht worden, dus evenveel links als rechts in het lichaam. In deze abnormale vogels bleek dat de cellen in de ene lichaamshelft overwegend de mannelijke geslachtschromosomen bevatten en in de andere helft de vrouwelijke geslachtschromosomen ("mosaïcisme"). Dit is een eerste aanwijzing dat van alle cellen het geslacht al vanaf de geboorte bepaald is en dat (bepaalde) geslachtsverschillen niet later (enkel) door hormonen worden bepaald.

Een tweede belangrijke waarneming is gedaan wanneer onderzoekers de embryonale hersenen van muizen vergeleken voor wat betreft de genen die tot expressie komen in een vroeg stadium nog voordat de geslachtorganen waren gevormd. Hieruit bleek dat er al verschillen zijn in de genen die tot expressie komen en de eiwitten die daaruit gevormd worden tussen genetisch mannelijke embryo's (XY) en genetisch vrouwelijke (XX), lang voordat er sprake is van in het bloed circulerende geslachtshormonen. Er zijn dus wel degelijk verschillen tussen mannelijke en vrouwelijke hersenen die genetisch bepaald zijn en niet door hormonen.

Dit geldt niet voor al onze kenmerken natuurlijk, sommige zijn wel bepaald door hormonen (bv. lichaamsbeharing) of mogelijks door opvoeding.