Hoe weet je of een zaadje dood of levend is?

Antwoord

Beste Jean Pierre,

Je hebt heel erg gelijk dat niet-kiemende zaden niet dood hoeven te zijn. Dit wordt al te vaak vergeten. Het kan zijn dat levende zaden niet kiemen omdat de kiemingsvoorwaarden niet zijn voldaan, of omdat het zaadje in een soort rusttoestand verkeert (zogenaamd 'dormante' zaden).

Er bestaan verschillende technieken om toch na te gaan of een zaadje levend is of dood.

Vooreerst kun je het zaad visueel bestuderen (met een goede vergrootglas, stereomicroscoop...), al dan niet opengesneden. Er wordt dan gekeken of het zaad goed gevormd is, of er een onaangetast embryo in het zaad aanwezig is, of er voldoende voedingsweefsel is, enzovoort. Omdat je het zaad daarbij kapot maakt, gebeuren deze visuele controles soms met röntgen-scans of MRI-scans in de plaats.

Daarnaast bestaat er ook een resem fysiologische testen. Er zijn immers een aantal essentiële processen die in elk levend weefsel plaatsvinden, en dus ook in niet-kiemende maar levende zaden. Respiratie is zo een proces. Met behulp van kleurstoffen (waarvan het zogenoemde 'tetrazolium' het meest wordt gebruikt) kan dan worden nagegaan of het weefsel respireert of niet. Een zaad dat in oplossing wordt gebracht, en kleurt, is levend. Een zaad dat niet kleurt, is dood.