Antwoord
Beste Louis,
Wanneer het om graden bij de politie gaat, is ons woord "sergeant" geen correcte vertaling van het Engelse "sergeant".
Dit woordenpaar is een variant op wat vertalers "valse vrienden" noemen: twee woorden in twee verschillende talen die sterk op elkaar lijken, maar niet dezelfde betekenis hebben. Het woord "pink", bijvoorbeeld, komt in beide talen voor maar verwijst in het Engels naar een kleur (roze) en in het Nederlands naar de kleinste vinger.
Bij het woord "sergeant" bestaat er weliswaar een gedeeltelijke overlapping -- het duidt in beide talen een rang aan in het leger -- maar het wordt in het Nederlands niet gebruikt voor een rang bij de politie. Daarom moet de vertaler wel op zoek gaan naar een equivalent: dat is nu eenmaal vertalen. Als hij gewoon het woord "sergeant" zou overnemen, zou Lewis (in de originele Morse-reeks) voor de Nederlandstalige kijkers plots een onderofficier in het leger zijn in plaats van een politieman!
Hetzelfde geldt voor "luitenant": de Engelse tegenhanger "lieutenant" wordt gebruikt voor een rang bij de Amerikaanse politie, maar in onze taal duidt het woord alleen een rang in het leger aan.
Van Dale schrijft in de context van politiezaken bij beide woorden precies de vertaling voor die in ondertitels wordt gebruikt (respectievelijk "brigadier" en "inspecteur"). Het zou kunnen dat die vertalingen verouderd zijn -- wordt "brigadier" eigenlijk nog gebruikt bij de Belgische politie? -- maar de Engelse woorden letterlijk overnemen is zeker niet correct.
Overigens horen we bij het tv-kijken met ondertitels voortdurend iets anders dan wat we lezen: dat is een mentaal kunstje dat wij in ons taalgebied bijzonder goed onder de knie hebben (Fransen of Duitsers, die doorgaans gedubde versies te zien krijgen, hebben het er waarschijnlijk veel moeilijker mee). Het hoeft dus geen bezwaar te zijn. Volgens jouw redenering zou je bijvoorbeeld kunnen eisen dat het Engelse "pencil" in de ondertitels wordt vertaald als "penseel" (nog zo'n stel valse vrienden) in plaats van als "potlood". Of protesteren dat de kijker "how do you do" hoort, maar "hoe gaat het" leest. Maar dat is toch ook geen probleem? Alleen wanneer de vertaler de keuze heeft tussen twee even correcte vertalingen, kan de klankovereenkomst een doorslaggevend argument zijn.
Voor "inspector" liggen de zaken enigszins anders: dat zou volgens mij probleemloos kunnen worden vertaald met het woord "inspecteur", dat ook bij ons een politiegraad aanduidt.
Reacties op dit antwoord
Er zijn nog geen reacties op deze vraag.
Enkel de vraagsteller en de wetenschapper kunnen reageren op een antwoord.