Moet het voor een fysicus en/of filosoof niet deprimerend zijn om vast te stellen dat alles om ons heen (van macro- tot microkosmos) neigt naar chaos in plaats van orde?

Antwoord

Ik antwoord als filosoof. Een fysicus zou misschien anders antwoorden. Maar is 'chaos' en 'orde' (in het Grieks 'kosmos') niet eerder een vraag van perceptie: wat voor de een chaos lijkt, is voor de andere ordening. Enkel zien we dat laatste niet meteen. Wanneer de Griekse filosoof Heracleitos vaststelt: 'panta rei': alles is beweging, vergaat, zoals een stromende rivier, kan je dat als een chaos opvatten, maar ook als ordening: het blijft dezelfde rivier. Zie je het kolkende water, dan zie je schijnbaar chaos, zie je de rivier dan zie je kosmos. Ook is het een kwestie van tijdsperspectief. Je kan nooit de volledigheid zien: het heelal van het ontstaan tot het vergaan, van het mikrokosmische tot het makrokosmische....Van de fysicus leren we dat er natuurwetten zijn, maar ook dat zij in andere omstandigheden zich anders gaan gedragen ( cfr. Relativiteitstheorie van Einstein) of dat materie op nano-schaal zich anders gedraagt (cfr. quantumfysica, nano-technologie). Is dat chaos? of is het gewoon het feit dat we nog te weinig de natuurwetten kennen? Ook de gestaltpsychologie leert het ons: een makro-opname van een detail kan chaotisch lijken, tot we plots het geheel, de 'Gestalt' zien... 

Niks om depressief van te worden. Integendeel: intrigerend, boeiend. Tenzij voor mensen die schrik hebben van elke verandering of anders-zijn. Maar dat is nu eenmaal niet de werkelijkheid.