Heeft het Cartierisme (FR) de dekolonisatie in België beïnvloed?
Het Cartierisme, een stelling eind jaren 50 die inschatte dat de koloniale investeringen verlieslatend zijn, beïnvloedde de beslissingen van De Gaulle om de Franse kolonies hun (relatieve) onafhankelijkheid te schenken. (cf. afrique.arte.tv)
Is de Belgische dekolonisatiepolitiek daardoor beïnvloed geweest?
Antwoord
Zeker niet. Het idee dat kolonies veel geld kosten, werd voor het eerst door journalist Raymond Cartier geformuleerd in 1956, op basis van bijzonder weinig kennis van koloniale economie; de Gaulle pikte het pas na de opstand in Algerije op, rond 1962, en het werd in Frankrijk - maar amper daarbuiten - een hot topic. Ook is het niet duidelijk of de Gaulle de stelling geloofde, dan wel gebruikte om de dekolonisatie te versnellen en ontwikkelingshulp af te bouwen.
Bij de Belgisch-Kongolese onderhandelingen in 1959 werd niet over dergelijke verliesposten gesproken.
Historicus Crawford Young stelde dat belastingbetalers van de meeste Europese landen tot 1940 amper bijdroegen voor de 'mission civilisatrice' overzee. Dat was trouwens meer en veel langer het geval voor België dan voor Groot-Brittannië en Frankrijk. Bijna alle kolonies – maar vooral Belgisch-Kongo – waren dan ook grotendeels zelfbedruipend.
Deze vraag werd beantwoord door:
dr. karl catteeuw
vrijwillig medewerker
| Katholieke Universiteit Leuven |





