Valt de Antwerpse held Brabo op zijn smoel als hij de hand van de reus met zijn rechterhand gooit terwijl hij enkel op zijn rechterbeen staat?

14/11/2009 - Dries (26 jaar)

Context van de vraag:

Brabo, een verre neef van Julius Caesar, hakte de hand van de reus Antigoon af en redde zo Antwerpen van de terreur. Om hun dankbaarheid te uiten, plaatsten de Antwerpenaren een beeld van Brabo op de grote markt.

Op zich is dat geen bijzonder beeld, tot je de worp van Brabo probeert na te bootsen. Als je van plan bent om met je rechterhand te werpen, lijkt het logisch om op je linkerbeen te staan. Maar Brabo staat op zijn rechterbeen. Als ik dat zelf probeer dan val ik onvermijdelijk op mijn smoel (tenzij ik nog snel mijn linkervoet kan zetten).

Vandaar, als ik mensen rondleid in Antwerpen, dan raad ik ze steevast aan om dit standbeeld na te doen, waarbij ze meteen inzien dat je struikelt na de worp.

Maar een snuggere Bruggeling merkte op dat de rechts-rechts-combinatie helemaal niet zo ongewoon is in werpsporten zoals kogelstoten. Die technieken (glide en spin) lijken echter van recente datum (jaren 1950 of 1970, terwijl het beeld er al 120 jaar staat).

Vandaar de vraag: heeft de beeldhouwer (Lambeaux) zich vergist, of past Brabo een techniek toe die zijn tijd ver vooruit was?

Antwoord

Zowel bij speer als kogel (in de gewone en de rotatietechniek) kan je zien (filmpjes te over op youtube) dat aan het voorwerp dat versneld wordt een zo lang mogelijke versnellingsweg gegeven wordt.  Daarom wordt de linkervoet vooruit geplaatst, romp vertrekt helemaal achteraan en naar rechts geroteerd.  Pas in de laatste faze van de beweging (waarin de grootste kracht al geleverd is) komt die romp samen met arm en speer/kogel naar voor om een een laatste stukje van de afstoot te leveren (soms zelfs in zweeffaze tijdens overgang naar andere voet).  De rechtervoet wordt ondertussen snel naar voor verplaatst om klaar te zijn voor de opvang van de snelheid (want de lijn mag niet overschreden worden).  In dat laatste stukje is de kracht veel kleiner dan in de aanzet van de beweging (spierkracht vermindert hyperbolisch met contractiesnelheid).

 

De ervaring die mensen aangeven klopt dus helemaal: je kan maar kracht zetten terwijl de linkervoet vooraan staat en de snelheid nog niet te hoog is.  De tweede fase van de beweging bereidt voor op het afremmen van het lichaam en geeft ondertussen nog een laatste bijkomend impuls aan speer/kogel.

 

Ik ben het er dus niet mee eens dat bij speer of kogel de rechtervoet vooraan gezet wordt.  Integendeel: de linkervoet wordt zover mogelijk voor de romp geplaatst, romp naar rechts geroteerd, speer zoveel mogelijk naar achter (kogel in de nek).

 

Brabo heeft de werphand dus veel meer naar achter dan de kogelstoters in die eindfase van de beweging.

	Prof. A. Spaepen, hoogleraar Afdeling Bewegingscontrole en Neuroplasticiteit Dept. Biomedische Kinesiologie Tervuursevest 101 - bus 01500 BE-3001 Heverlee

 

Deze vraag werd beantwoord door:
Prof Walter Lauriks
hoogleraar Wetenschappen

Katholieke Universiteit Leuven

Enkel de vraagsteller en de wetenschappers kunnen reageren op deze vraag en het antwoord.

Dit project wordt ondersteund door het actieplan wetenschapsinformatie en innovatie,
een initiatief van de Vlaamse overheid.

Home | Disclaimer | Wetenschapper login | Contact | Credits

© 2008 - Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen